Nền móng cho hệ thống công nghệ tòa án: nguồn điện, đường truyền, thời gian và bản ghi qua nhiều năm

Nguồn điện cho một bản ghi không được đứt quãng

Câu hỏi khi nghiệm thu: cắt điện lưới trong lúc một phiên xử thử đang ghi, bản ghi có mất giây nào không, và tiếng có ù lên không?

Mất điện hẳn chỉ xảy ra vài lần một năm. Thứ xảy ra hằng ngày là điện vẫn có nhưng bẩn: xung từ thang máy, máy lạnh trung tâm, tụ bù đóng cắt, sét đánh xuống đường dây trung thế cách trụ sở vài cây số. Mỗi xung nhỏ không làm thiết bị chết ngay. Nó làm bộ xử lý âm thanh khởi động lại giữa lời khai, làm bộ ghi bỏ mất vài giây, làm nền bản ghi có tiếng ù mà sau này nghe lại không ai giải thích được.

Tòa án có một đặc điểm làm bài toán nặng hơn trụ sở thông thường: nhiều phòng xử chạy cùng lúc. Một buổi sáng lịch dày có thể có ba bốn phòng xử trực tiếp, một phòng xử trực tuyến nối với trại tạm giam, phòng họp giao ban và máy chủ lưu trữ cùng kéo tải. Thiết kế cơ điện theo thói quen dân dụng thường tính khoảng 70% công suất tối đa. Chúng tôi tính theo đúng kịch bản đỉnh đó, cộng phần dự phòng cho những phòng xử sẽ mở thêm, rồi nâng tiết diện dây cấp nguồn lên một cấp so với kết quả tính. Dây lớn hơn ít sụt áp, ít nóng khi chạy cả ngày, và phần tiền tăng thêm rất nhỏ so với giá trị hệ thống phía sau.

Bảo vệ nguồn đi theo ba lớp, mỗi lớp làm một việc riêng: chống sét lan truyền tại tủ phân phối, lưu điện cho thiết bị ghi và thiết bị trực tuyến, và lọc nguồn loại triệt xung không xuống cấp theo số lần, không xả xung xuống dây tiếp địa của hệ tín hiệu. Với một cụm nhiều phòng xử, các bộ lọc nguồn được bố trí dự phòng chéo: một bộ có sự cố thì tải chuyển sang bộ bên cạnh, phiên đang xử không phải dừng. Bảy phòng họp ở trung tâm hành chính một huyện phía Nam mà chúng tôi thiết kế theo cách này đã chạy năm năm liền không một sự cố nguồn.

Thời gian lưu điện ở phòng xử nên tính theo một câu hỏi cụ thể: đủ để làm gì. Không cần đủ để xử tiếp cả buổi. Cần đủ để chủ tọa kết thúc phần đang diễn ra, hệ ghi đóng file đúng quy trình, và máy phát của tòa nhà kịp nhận tải. Một bản ghi bị cắt ngang vì mất nguồn có thể hỏng cả file, không chỉ mất mấy giây cuối.

Còn tiếp địa. Tiếng ù trong bản ghi ít khi đến từ micro. Nó thường đến từ chênh lệch tiếp địa giữa các khối nhà, nhất là ở trụ sở xây nhiều giai đoạn hoặc cải tạo từ công trình cũ.

Đưa vào hồ sơ thiết kế: tuyến nguồn riêng cho hệ nghe nhìn và hệ ghi từ tủ phân phối, tiết diện dây theo kịch bản đỉnh, sơ đồ ba lớp bảo vệ và dự phòng chéo, thời gian lưu điện tính theo kịch bản đóng phiên, và một lần cắt điện lưới thử ghi trong biên bản nghiệm thu. Xem thêm nhóm nguồn sạch và năng lượng và danh mục nguồn an toàn, chống sét, lọc nhiễu, UPS.

Một chiếc đồng hồ cho cả trụ sở

Câu hỏi khi nghiệm thu: đặt bản ghi phòng xử, camera hành lang áp giải và nhật ký cửa ra vào cạnh nhau, giờ của ba thứ có khớp tới từng giây không?

Câu hỏi này sớm muộn sẽ có người đặt ra, thường ở phiên phúc thẩm, và người hỏi là luật sư bên kia. Nếu mỗi thiết bị tự giữ giờ, sau vài tháng chạy chúng lệch nhau vài giây tới vài phút. Từng bản ghi vẫn đúng với đồng hồ của nó, nhưng ghép lại thì không ai dám dựa vào để nói việc gì xảy ra trước, việc gì xảy ra sau.

Cách làm rẻ và chắc là một máy chủ thời gian nội bộ có bản dự phòng, lấy giờ chuẩn từ nguồn bên ngoài đáng tin cậy rồi phát cho mọi hệ trong trụ sở: hệ ghi phòng xử, camera, kiểm soát ra vào và an ninh vật lý, hệ xếp hàng ở khu nhận đơn. Hệ âm thanh qua mạng dùng thêm giao thức đồng bộ thời gian chính xác, vì với nó, đồng bộ là điều kiện để tiếng chạy đúng. Độ lệch giữa các hệ được giám sát hằng ngày như một chỉ số vận hành, không đợi có vụ việc mới kiểm tra.

Mốc giờ nên được ghi vào bản ghi ngay lúc ghi, không gắn thêm về sau. Khi cần trích một đoạn lời khai, người ta tìm theo giờ, và giờ đó phải là giờ thật.

Đưa vào hồ sơ thiết kế: vị trí máy chủ thời gian và bản dự phòng, danh sách các hệ nhận giờ từ máy chủ đó, ngưỡng lệch cho phép và cách đo khi nghiệm thu.

Hàng trăm phòng xử và không có kỹ sư nào ngồi trực

Câu hỏi khi nghiệm thu: một micro trên bục khai báo hỏng lúc bảy giờ sáng. Ai biết chuyện đó trước khi phiên đầu tiên mở?

Người vận hành thật của phòng xử là thư ký phiên tòa. Phần lớn trụ sở tòa án không có kỹ sư nghe nhìn chuyên trách, và người được giao phụ trách thiết bị thường kiêm nhiệm. Khi số phòng xử lên tới hàng trăm, rải ở nhiều địa phương, cách gọi thợ đến khi có chuyện không còn chạy được.

Có mấy việc làm thay đổi tình thế. Mỗi phòng xử tự kiểm tra đầu ngày gồm micro, loa, camera, đường ghi, đường truyền, rồi báo về một màn hình giám sát và quản lý từ xa trước giờ làm việc. Cấu hình phòng xử được chuẩn hóa theo từng cấp phòng và khóa lại, một bản cấu hình dùng cho mọi phòng cùng cấp, để không phòng nào trôi dần khỏi trạng thái nghiệm thu sau mỗi lần có người chỉnh thử. Một bộ phụ tùng dự phòng đặt sẵn theo cụm trụ sở, vì thay một thiết bị qua thủ tục mua sắm công có thể mất nhiều tháng, còn lịch xét xử thì không chờ.

Bàn giao cũng phải là bàn giao số: sơ đồ đấu nối, cấu hình đã khóa của từng thiết bị, tài khoản quản trị giao chính thức cho tòa án, danh mục giấy phép phần mềm kèm ngày hết hạn. Thiếu bộ hồ sơ này, đến năm thứ năm sẽ có lúc mật khẩu quản trị chỉ còn nằm trong máy của một người đã chuyển công tác.

Thiết bị cốt lõi cần một phòng kỹ thuật thật: làm mát riêng chạy cả ngoài giờ hành chính, có kiểm soát ra vào, có tiếp địa, không nằm dưới khu vệ sinh hay đường ống nước. Ở trụ sở nhiều phòng xử, phòng kỹ thuật đặt ở vị trí đi cáp ngắn nhất tới các phòng, không dồn vào góc nào còn trống trên mặt bằng.

Đưa vào hồ sơ thiết kế: giám sát tập trung và tự kiểm tra đầu ngày, cấu hình chuẩn theo cấp phòng, phụ tùng dự phòng theo cụm, danh mục bàn giao số, và thời gian phản hồi ghi trong hợp đồng. Xem dịch vụ chăm sóc chủ động và dịch vụ kỹ thuật.

Bộ phần mềm quản trị cuộc họp